رعنا استوری

وقتی کودک از مطالعه متنفر است چه باید کرد

وقتی کودک از مطالعه متنفر است چه باید کرد

هفته‌ی گذشته در مورد نحوه‌ی علاقه‌مند کردن کودکان به کتاب صحبت کردیم. این هفته ما به شما خواهیم گفت، که با کودکی که از مطالعه متنفر است چگونه باید برخورد کنید و چگونه لذت مطالعه را به او بچشانید.

لطفا در رفتار با کودک خود صبور باشید و اجازه دهید که کودک شما از مطالعه لذت ببرد، تا جایی که او را دوست خود بداند.

 

آیا کودک شما به جای کتاب خواندن ترجیح می‌دهد ماشین ظرفشویی را خالی کند یا لباس‌های شسته‌ شده را تا کند؟ آیا باید برای اینکه کودک بنشیند و مطالعه کند (برای مدرسه یا برای سرگرمی) به او التماس کنید؟ آیا وقتی سایر کودکان را می‌بینید که سرشان در کتاب است، با خود فکر می‌کنید که چرا فرزند شما هیچ وقت کتاب نمی‌خواند؟ اینکه بدانید در مقابل کودک بی‌علاقه به مطالعه چه برخوردی باید نشان دهید دشوار است و دشوارتر از آن پیدا کردن راهی برای تشویق او به مطالعه است.

ما در اینجا به شما خواهیم گفت که اگر کودک شما از مطالعه متنفراست، چه باید بکنید؟

روی علائق کودک تمرکز کنید:

  • پیش از اینکه کاری بکنید، یک قدم به عقب بردارید و ببینید چه چیزی کودک شما را علاقه‌مند، هیجان‌زده و مجذوب خود می‌کند. دانستن موضوعات موردعلاقه‌ او به شما کمک می‌کند بفهمید کودک از خواندن چه نوع کتاب‌هایی ممکن است لذت ببرد.

 

با قدم‌های کوچک شروع کنید:

  • فقط چون کودک شما دوست دارد سوار اسب شود به این معنا نیست که باید با خواندن کتاب از الف تا ی اسب سواری شروع کند؛ این می‌تواند به‌خصوص بچه‌هایی را که به مطالعه بی‌علاقه هستند فراری بدهد. به جای آن می‌توانید با کودک خود یک مسابقه اسب‌دوانی را تماشا کنید. در مورد سوارکارها، امتیازات، صاحبین اسب‌ها و مربیان صحبت کنید. مرحله بعد می‌تواند خواندن اسامی برندگان مسابقه در روزنامه یا تماشای فیلمی درباره اسب‌ها مثل Seabiscuit باشد. بعد بادقت امتیازات و برنده‌ها را بررسی کنید و یک مقاله کوتاه غیرداستانی درباره موضوعات مرتبط مثل تاج سه‌گانه یا سوارکاران مشهور از‌جمله رد پولارد یا جورج ولف پیداکنید. یک منبع اینترنتی امن، قابل‌‌اعتماد و تعاملی مثل American Experience: Seabiscuit نیز می‌تواند با ماهیت جذاب خود خوانندگان بی‌علاقه را به سمت مطالعه سوق دهد.

اگر موضوع موردعلاقه کودک جوری نباشد که بتوان برنامه یا فیلمی مرتبط با آن تماشا کرد، می‌توانید با پیدا کردن مجله یا رمان تصویری با موضوعی مرتبط در کتابخانه شروع کنید. مطالعه لزوما نباید با خواندن یک رمان شروع شود؛ بسیاری از سایر متون و انواع مختلف کتاب‌ها می‌تواند برای خوانندگان بی‌علاقه مفید باشند.

همانطور که قبلا گفتیم، کتاب‌های مصور جزو بهترین ایده‌ها هستند. کتاب‌هایی انتخاب کنید که تصاویر مورد علاقه کودک در آن‌ها باشد و کودک شما بتواند با تصاویر آن رویاپردازی کند. 

  • مطالعه مشارکتی را تمرین کنید: مطالعه مشارکتی یا مطالعه به عنوان یک تجربه جمعی می‌تواند شامل خواندن صفحات، بخش‌ها یا فصول به نوبت باشد، یا اینکه شما و فرزندتان می‌توانید در سکوت به مطالعه یک کتاب مشترک بپردازید. نحوه انجام مطالعه مشارکتی می‌تواند بسته به سن و نیازهای کودک شما تغییر کند.               

مطالعه مشارکتی تکنیکی برای درگیر کردن خوانندگان بی‌علاقه است که اغلب نادیده گرفته می‌شود و اهمیت کافی به آن داده نمی‌شود. اکثر کودکان واقعا دوست دارند با والدین‌شان وقت بگذرانند، اما وقتی بچه‌ها به سن هفت یا هشت سالگی می‌رسند، بسیاری از والدین مطالعه مشارکتی را به عنوان یک گزینه در نظر نمی‌گیرند؛ آنها فکر‌می‌کنند که مطالعه مشارکتی مختص دوران پیش از دبستان یا روزهای اول دوره‌ ابتدایی است.

برای داشتن بهترین تجربه از مطالعه مشارکتی، متون غنی و جالبی را انتخاب کنید که باعث ایجاد بحث می‌شوند. بخشی از “مشارکت” در مطالعه مشارکتی شامل صحبت کردن در مورد کتاب می‌شود. شاید بعضی از دوستان کودک شما و والدین آنها بتوانند یک گروه کتابخوانی تشکیل دهند که در آن  پس از مطالعه مشارکتی متون، افراد بتوانند در یک محیط پذیرا در مورد آنها صحبت کنند. اگر امکان تشکیل گروه کتابخوانی وجود ندارد، یک وب‌سایت امن و قابل اعتماد برای کودکان پیدا کنید که در آن فرزند شما بتواند خلاصه‌ای از کتاب‌هایی را که خوانده است بنویسد و یا اینکه او را تشویق به داشتن یک دفتر برای نوشتن خلاصه کتاب کنید.

خوانندگان بی‌‌علاقه اغلب برای خواندن دچار مشکل هستند بنابراین فراهم کردن محیطی امن و راحت که در آن الگویی برای خواندن روان و درست وجود داشته باشد و کودکان در آن برای موفقیت آماده ‌شوند، یک عامل کلیدی است. با اینکه قطعا پاسخ آسانی وجود ندارد، با کمی تمرکز و جهت‌دهی می‌توانید به کودک خود کمک کنید تا خواننده بهتری شود. فراموش نکنید که این قدم‌های کوچک هستند که در نهایت باعث تغییر می‌شوند.

وقتی کودک از مطالعه متنفر است چه باید کرد

 

پیشنهادات ما برای شما

  • به کودک‌تان ضبط صوتی قدیمی، ویس ریکوردر و یا هر وسیله‌ای که کودک بتواند با آن صدای خود را ضبط کند، بدهید. معمولا کودکان علاقه‌ای به نوشتن ندارند ولی اگر بدانند که قصه و کتابی که خوانده‌اند را می‌توانند تعریف کنند و مورد توجه و تشویق قرار بگیرند، قطعا برای‌شان جذاب خواهد بود.
  • همواره در خانه مطالعه را تفریحی جذاب نگه دارید. مثلا می‌توانید بازی کلمات کتاب را امتحان کنید. نحوه انجام بازی بدین صورت است که کودکان اسامی کتاب‌های مورد علاقه خود را بر روی کاغذ نوشته البته در تکه کاغذ فقط نام یک کتاب باشد. (برای کودکان با سن پیش‌دبستانی شما می‌توانید به جای آن‌ها بنویسید) و سپس کاغذ‌ها را در سبد بیندازید و اجازه دهید کودکان به نوبت برای هر دور بازی یک کاغذ را بردارند. کتابی که انتخاب شده، توسط کودک (برای کودکان پیش دبستانی توسط والد و کودک) خوانده می‌شوند و مسابقه کلمات آن انجام می‌شود. بچه‌ها در کف دست یا پشت کمر هم نام کلمه انتخابی خود از کتاب را می‌نویسند و کودکی که کلمه روی کمر و یا دست آن نوشته می‌شود باید کلمه را حدس بزند. این بازی جذاب ، چون توام با هیجان و تفنن است، کودک را به مطالعه با دقت و تمرکز بیشتر در کتاب علاقه‌مند می‌کند.

برای کودکان پیش‌دبستانی و کوچک‌تر، در مراحل اولیه می‎‌تونید، از کتاب‌های ابری یا چوبی و یا قابل بردن در حمام استفاده کنید. تا کودک ضمن بازی کتاب را وارد گردونه علاقه‌مندی‌های خود کند.

  • کودک را مجبور به مطالعه نکنید چون قطعا بازتاب و نتیجه‌ی عکس خواهید‌گرفت.
  • شنونده خوبی برای کودکتان باشید خصوصا وقتی سعی می‌کند در مورد مطلبی که جایی خوانده صحبت کند.
  • کتاب‌هایی که بازی‌ و آزمایش‌های جالب در خود دارند برای کودکتان تهیه کنید. مثل کیت‌های شیمی و برق و غیره. و یا کاشتن گیاهان در گلدان و … .
  • تعدادی از بچه‌ها از کتاب متنفرند ولی عاشق عکس هستند. گروهی عاشق عکس ماشین، گروهی عاشق شخصیت‌های والت‌دیسنی، گروهی عاشق عکس حیوانات و… . آن‌ها کتاب‌های دارای عکس را جذاب می‌دانند پس از این نکته نهایت استفاده را ببرید.
  • کودک خود را با سایر هم‌سالانش مقایسه نکنید.
  • مژده مژده مژده

تیم رعنااستوری جهت علاقه‌مند کردن کودکان شما به کتاب و فرهنگ کتاب‌خوانی، کلیپ‌های شعر ویا قصه‌خوانی کودکان‌تان را در تمام درگاه‌های خود قرار می‌دهد. کودک شما با هر گویشی که صحبت می‌کند (فارسی، ترکی، لری، گیلکی، مازنی، یزدی، اصفهانی و… ) کلیپی از شعر و یا قصه‌خوانی او ضبط کرده و برای ما بفرستید.

ما خوشحال خواهیم شد تا کلیپ شعر و یا قصه خوانی فرزندان دلبند سرزمین عزیزمان را در سایت، تلگرام، اینستاگرام و آپارات خود قرار دهیم.

 

حالا شما اسرار جالب و کاربردی را می‌دانید. اگر نکته‌ای به ذهنتان می‌رسد، لطفا در کامنت‌ها برای سایر والدین بگویید.

 

هدف ما داشتن کودکانی شادتر و سالم‌تر است. لطفا با نظرات و پیشنهادات خود ما را در ادامه این راه یاری کنید.

منبع:

What to Do When Your Child Hates Reading

از سایت:

pbs.org/parents

ترجمه و بازنویسی :

رعنا جعفری

3 اردیبهشت 1398

کامنت بگذارید

پنج − 2 =